هوش مصنوعی به عنوان پیش‌گو؛ آیا ابزارهای هوشمند قادر به پیش‌بینی آینده علم هستند؟

3 هفته پیش

0 69,429 خواندن این مطلب 2 دقیقه زمان میبرد

هوش مصنوعی به عنوان پیش‌گو؛ آیا ابزارهای هوشمند می‌توانند آینده علم را پیش‌بینی کنند؟

شنبه ۳۱ مرداد ۱۴۰۵ – ۰۸:۲۰

امیر عبدالملکی

پژوهشگران به تازگی ابزاری مبتنی بر هوش مصنوعی را طراحی کرده‌اند که قادر است پتانسیل تجاری و احتمال ثبت اختراع مقالات علمی را سال‌ها قبل از اقدام رسمی پیش‌بینی کند.

سرمایه‌گذاران و دفاتر انتقال فناوری همواره در تلاشند تا پژوهش‌هایی با پتانسیل تجاری را پیش از رسیدن به مرحله ثبت اختراع شناسایی کنند. اکنون یک ابزار یادگیری ماشین با تحلیل ساختار زبانی مقالات علمی، میزان شباهت آن‌ها را به اسناد ثبت اختراع ارزیابی می‌کند.

این ابزار که به نام شاخص آمادگی ترجمه (Translation Readiness Index) یا به اختصار TRI شناخته می‌شود، عنوان و چکیده مقالات را مورد بررسی قرار می‌دهد تا میزان شباهت واژگان آن‌ها را با انتشاراتی که پیش‌تر به ثبت اختراع منجر شده‌اند، بسنجد.

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری، این روش نوین توسط پژوهشگران شرکت تحلیل داده League of Scholars در سیدنی استرالیا توسعه یافته است. یافته‌های این پژوهش به صورت پیش‌چاپ در پایگاه arXiv منتشر شده و هنوز مورد داوری همتا قرار نگرفته است. ابزار یادگیری ماشین مذکور بر روی ۲۰ هزار و ۶۱۰ مقاله علمی آموزش دیده که بیش از ۹ هزار مورد آن‌ها پیش از این به ثبت اختراع مرتبط شده بودند.

پل مک‌کارتی، دانشمند علوم اجتماعی محاسباتی و هم‌بنیان‌گذار League of Scholars، می‌گوید: «این یک روش جدید برای غربالگری یا رتبه‌بندی پژوهش‌ها است. این ابزار احتمال استفاده یک مقاله از ادبیات مشابه اسناد ثبت اختراع را تخمین می‌زند.»

بررسی‌ها نشان می‌دهد مقالاتی که در نهایت در اسناد ثبت اختراع مورد استناد قرار گرفته‌اند، بیشتر از واژگانی مانند نمونه اولیه، دستگاه و طراحی استفاده کرده‌اند. پژوهشگران برای آزمایش کارایی این سیستم، ۱۰۰ مقاله برتر از دانشگاه استرالیای غربی را که بین سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۶ منتشر شده بودند، بررسی کردند. نتایج نشان داد که ۸۳ مقاله دارای نویسندگانی با وابستگی‌های صنعتی بودند و ۳۴ مقاله حداقل یک نویسنده با سابقه ثبت اختراع قبلی داشتند.

بن مایلز، هم‌بنیان‌گذار شرکت سرمایه‌گذاری Empirical Ventures در لندن، می‌گوید: «این ابزار می‌تواند به عنوان یک سیگنال بیرونی مفید برای دانشگاهیان و حامیان مالی عمل کند تا تصمیم بگیرند کدام ایده‌ها پیش از رسیدن به مرحله جذب سرمایه، شایسته حمایت بیشتر از سوی دانشگاه‌ها، دولت‌ها یا نهادهای خیریه هستند.»

مک‌کارتی تأکید می‌کند که نباید تصمیمات سرمایه‌گذاری را صرفاً بر اساس نتایج این ابزار اتخاذ کرد؛ زیرا این سیستم بر اساس رتبه‌بندی احتمالی کار می‌کند. با این حال، ابزار یادگیری ماشین جدید می‌تواند به کشف ایده‌های درخشان و غیرمنتظره در میان انبوه مقالات علمی کمک شایانی کند.