سنجش دقیق شاخصهای بدنی؛ گام نخست در درمان دارویی چاقی
به گزارش خبرنگار پایگاه خبری، شناسایی چاقی از طریق شاخص توده بدنی و اندازه دور کمر، اولین قدم برای پیشگیری از بیماریها و آغاز درمانهای دارویی نوین در مدیریت وزن به شمار میرود.
چاقی به عنوان یکی از بیماریهای مزمن و شایع، نه تنها تأثیرات زیادی بر زندگی روزمره افراد دارد، بلکه خطر ابتلا به بیماریهای قلبی-عروقی، دیابت، مشکلات کلیوی، کبد چرب و آپنه انسدادی خواب را نیز افزایش میدهد. این بیماری به عنوان یک چالش بزرگ در حوزه سلامت، با تجمع بیش از حد چربی در بدن تعریف میشود و میتواند به شدت سلامت فرد را تحت تأثیر قرار دهد.
تشخیص و بررسی علل بیماریها، اولین مرحله برای رفع مشکلات مختلف است و چاقی نیز از این قاعده مستثنی نیست. با توجه به در دسترس بودن درمانهای نوین و مؤثر برای مدیریت کاهش وزن و بیماریهای متابولیک، از جمله داروی تیرزپاتاید (Tirzepatide) از داروسازی دکتر عبیدی با نام تجاری زیکورپا (®ZCorpa) و داروی سماگلوتاید (Semaglutide) از کوبل دارو با نام تجاری ولوریتا (®Velorita)، مسیر درمان چاقی در ایران به راحتی هموار شده است. در این مطلب، به بررسی مهمترین شاخصهای سنجش بیماری چاقی خواهیم پرداخت.
شاخص توده بدنی (BMI)
شاخص توده بدنی (Body Mass Index) با تقسیم وزن (بر حسب کیلوگرم) بر مجذور قد (بر حسب متر) محاسبه میشود.
دستهبندی وضعیت وزن بر اساس شاخص توده بدنی به شرح زیر است:
- وزن نرمال: افرادی که شاخص توده بدنی آنها بین ۱۸.۵ تا ۲۴.۹ است.
- اضافه وزن: افرادی که شاخص توده بدنی آنها بین ۲۵ تا ۲۹.۹ است.
- چاقی کلاس ۱: افرادی که شاخص توده بدنی آنها بین ۳۰ تا ۳۴.۹ است.
- چاقی کلاس ۲: افرادی که شاخص توده بدنی آنها بین ۳۵ تا ۳۹.۹ است.
- چاقی کلاس ۳: افرادی که شاخص توده بدنی آنها بالاتر از ۴۰ است.
بنابراین، اگر BMI شما بالاتر از ۲۵ باشد، به اضافهوزن مبتلا هستید و اگر این عدد بالاتر از ۳۰ باشد، در محدوده چاقی قرار دارید. این اعداد به عنوان یک هشدار به شما میگویند که وقت آن رسیده برای سلامتی خود اقدام کنید.
ابزارهای تکمیلی غربالگری بیماری چاقی
اندازه دور کمر
استفاده از اندازهگیری دور کمر (Waist Circumference) به عنوان شاخصی برای سنجش چربی شکمی یا احشایی توصیه میشود. اندازهگیری دور کمر با استفاده از متر نواری انجام میشود؛ بهطوریکه متر در وسط فاصله بین پایینترین قسمت دندهها و بالاترین قسمت لگن قرار میگیرد. تجمع چربی در ناحیه شکم (اندازه دور کمر بالاتر از ۱۰۲ سانتیمتر برای مردان و ۸۸ سانتیمتر برای زنان) با افزایش ریسک بیماریهای قلبی-عروقی همراه است.
چگونه دور کمر خود را اندازه بگیریم؟
- لباسهایتان را دربیاورید یا بالا بکشید. برای اندازهگیری دقیق، لازم است متر نواری روی شکم برهنهتان قرار بگیرد.
- محل کمر خود را پیدا کنید. با استفاده از انگشتانتان، بالای استخوانهای لگن و پایین قفسه سینه را پیدا کنید.
- متر را دور کمر خود قرار دهید. صاف بایستید و بهطور طبیعی نفس بکشید.
- عدد اندازهگیری را بخوانید. پس از بازدم، عددی را که انتهای آزاد متر به آن میرسد مشاهده کنید.
- اندازهگیری را دوباره انجام دهید. برای اطمینان از دقت، اندازهگیری را یک بار دیگر تکرار کنید.
نسبت دور کمر به قد
نسبت دور کمر به قد (Waist-to-Height Ratio) با تقسیم اندازه دور کمر بر قد محاسبه میشود. خطرات سلامتی در نسبتهای بین ۵/۰ تا ۵۹/۰ افزایش پیدا میکند و اگر این نسبت بیشتر از ۶/۰ باشد، خطر بهطور قابلتوجهی بیشتر خواهد بود. محدوده هدف، نسبت کمتر از ۵/۰ است؛ یعنی اندازه دور کمر باید کمتر از نصف قد باشد.
علاوه بر این، برای غربالگری چاقی میتوانید درصد چربی بدن را با دستگاههای اسکن ارزیابی کنید.
زیکورپا و ولوریتا؛ راهکارهای نوین مدیریت موثر کاهش وزن و بیماریهای متابولیک
عرضه داروهای GLP-1 در سالهای اخیر انقلابی را در عرصه کاهش وزن و کنترل بیماریهای مختلف از جمله دیابت، بیماریهای قلبی-عروقی، کبد چرب، بیماری کلیوی، فشار خون بالا و آپنه انسدادی خواب به وجود آورده است. داروسازی دکتر عبیدی داروی تیرزپاتاید (Tirzepatide) را با نام تجاری زیکورپا (®ZCorpa) تولید و عرضه کرده است. همچنین، کوبل دارو داروی سماگلوتاید (Semaglutide) را از کشور کانادا تأمین و با نام تجاری ولوریتا (®Velorita) در دسترس پزشکان قرار داده است.
سوالات متداول
چگونه میتوان چاقی را شناسایی کرد؟
چاقی با استفاده از شاخص توده بدنی (BMI) و اندازه دور کمر شناسایی میشود.
چه مقدار دور کمر برای مردان و زنان خطرناک است؟
دور کمر بالاتر از ۱۰۲ سانتیمتر برای مردان و ۸۸ سانتیمتر برای زنان خطرناک است.
چگونه میتوان دور کمر را اندازهگیری کرد؟
برای اندازهگیری دور کمر، باید متر نواری را در وسط فاصله بین پایینترین قسمت دندهها و بالاترین قسمت لگن قرار دهید.
نسبت دور کمر به قد چیست؟
نسبت دور کمر به قد با تقسیم اندازه دور کمر بر قد محاسبه میشود و نسبت کمتر از ۵/۰ هدف مطلوب است.
داروهای جدید برای درمان چاقی چه هستند؟
داروهای تیرزپاتاید (زیکورپا) و سماگلوتاید (ولوریتا) از جمله داروهای جدید برای درمان چاقی هستند.
